Hiện nay, Luật Trật tư, an toàn giao thông đường bộ năm 2024 đã có hiệu lực pháp luật cùng với đó có một số thay đổi khi chở trẻ em khi tham gia giao thông mà người tham gia giao thông cần lưu ý như sau:

[1]. Dùng đai an toàn, ghế cho trẻ em

Khoản 7 Điều 5 Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ 2024 quy định:

Thành viên trong gia đình có trách nhiệm tuyên truyền, nhắc nhở thành viên khác chấp hành pháp luật về trật tự, an toàn giao thông đường bộ, sử dụng dây đai an toàn, ghế dành cho trẻ em hoặc có người lớn ngồi cùng trẻ em phía sau khi chở trẻ em dưới 06 tuổi bằng xe gắn máy, xe mô tô. Như vậy, pháp luật quy định phải sử dụng dây đai an toàn, ghế dành cho trẻ em hoặc có người lớn ngồi cùng trẻ em phía sau khi chở trẻ em dưới 06 tuổi bằng xe gắn máy, xe mô tô.

Đây là một quy định mới hoàn toàn trong Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ 2024, không có trong Luật Giao thông đường bộ 2008. Quy định này cho thấy pháp luật đang muốn tăng cường bảo vệ an toàn cho trẻ em khi tham gia giao thông và nhấn mạnh vai trò của gia đình trong việc giáo dục, nâng cao ý thức chấp hành luật giao thông, đồng thời bảo vệ an toàn cho trẻ nhỏ.

[2]. Trẻ em trên 6 tuổi không được ngồi trước xe máy

Nghị định 168/2024/NĐ-CP quy định về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực giao thông đường bộ nêu rõ các trường hợp vi phạm liên quan đến việc chở trẻ em trên xe máy, đặc biệt là trẻ em ngồi phía trước.

Theo điểm h khoản 9 Điều 7 Nghị định 168/2024/NĐ-CP, người điều khiển xe mô tô, xe gắn máy hoặc các phương tiện tương tự thực hiện hành vi ngồi phía sau vòng tay qua trẻ em trên 6 tuổi ngồi trước để điều khiển xe sẽ bị xử phạt từ 8.000.000 đồng đến 10.000.000 đồng và bị tước quyền sử dụng giấy phép lái xe từ 10 đến 12 tháng. Nếu hành vi này gây tai nạn giao thông, mức phạt sẽ tăng lên từ 10.000.000 đồng đến 14.000.000 đồng kèm theo việc trừ 10 điểm giấy phép lái xe (theo điểm b khoản 10 và điểm d khoản 13 Điều 7).

Như vậy, theo quy định mới, người lái xe chỉ được phép chở trẻ em dưới 6 tuổi ngồi phía trước xe máy. Việc chở trẻ em từ 6 tuổi trở lên ngồi phía trước là hành vi vi phạm pháp luật và có thể dẫn đến các hình phạt nghiêm trọng.

[3]. Chỉ được chở trẻ em dưới 12 tuổi trong trường hợp “chở 03” trên xe máy

Căn cứ tại điểm c khoản 1 Điều 33 Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ 2024 quy định người lái xe mô tô hai bánh, xe gắn máy chỉ được chở một người, trừ trường hợp có trẻ em dưới 12 tuổi thì được chở tối đa hai người. Do đó, trường hợp của bạn có thể chở 03 nếu có vợ chồng bạn cùng với 01 bé. Trường hợp cả vợ chồng và 02 em bé cùng ngồi chung trên xe khi di chuyển thì sẽ vi phạm chở quá số người quy định.

[4]. Từ 1/1/2026 ô tô cá nhân phải có thiết bị an toàn khi chở trẻ em

Khoản 3 Điều 10 Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ có hiệu lực kể từ ngày 1/1/2026 quy định khi chở trẻ em dưới 10 tuổi và chiều cao dưới 1,35 mét trên xe ô tô không được cho trẻ em ngồi cùng hàng ghế với người lái xe, trừ loại xe ô tô chỉ có một hàng ghế; người lái xe phải sử dụng, hướng dẫn sử dụng thiết bị an toàn phù hợp cho trẻ em. Thiết bị an toàn cho trẻ em là thiết bị có khả năng bảo đảm an toàn cho trẻ em ở tư thế ngồi hoặc nằm trên xe ô tô, được thiết kế để giảm nguy cơ chấn thương cho người dùng trong trường hợp xảy ra va chạm hoặc xe ô tô giảm tốc độ đột ngột bằng cách hạn chế sự di chuyển của cơ thể trẻ em. Thiết bị an toàn cho trẻ em bao gồm Hệ thống ghế trẻ em CRS (Child Restraint System) và Hệ thống ghế trẻ em nâng cao ECRS (Enhanced Child Restraint System) (Tuân thủ QCVN 123:2024/BGTVT: Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về thiết bị an toàn cho trẻ em dùng trên xe ô tô)

Căn cứ tại Điều 6 Nghị định 168/2024/NĐ-CP thì từ 01/01/2026 trường hợp khi ô tô cá nhân không tuân thủ quy định phải có thiết bị an toàn khi chở trẻ em, chở trẻ em dưới 10 tuổi và chiều cao dưới 1,35 mét trên xe ô tô ngồi cùng hàng ghế với người lái xe (trừ loại xe ô tô chỉ có một hàng ghế) hoặc không sử dụng thiết bị an toàn phù hợp cho trẻ em theo quy định có thể bị phạt tiền từ 800.000 - 1.000.000 đồng.

Ngoài những quy định riêng về chở trẻ em như trên thì người tham gia giao thông phải thực hiện nghiêm túc các quy tắc chung khi giam gia giao thông đường bộ như đi đúng làn đường, phần đường quy định, chấp hành báo hiệu giao thông,…để đảm bảo an toàn cho mình và mọi người, giữ trật tự an toàn giao thông.

Tóm lại, việc chở trẻ em khi tham gia giao thông không chỉ cần tuân thủ nghiêm ngặt các quy định của pháp luật mà còn là trách nhiệm của từng phụ huynh để đảm bảo an toàn tuyệt đối cho đối tượng dễ bị tổn thương, non nớt là trẻ em. Hơn cả những điều luật khô khan, đây là những nguyên tắc bảo vệ sinh mạng và tương lai của thế hệ trẻ. Chúng ta cần nhận thức rằng, một chút chủ quan hay lơ là có thể dẫn đến những hậu quả khôn lường do đó tuân thủ nghiêm ngặt về an toàn và phương thức tham gia giao thông chính là những lá chắn giúp giảm tối đa rủi ro, xây dựng một môi trường giao thông an toàn, văn minh và toàn diện.

CHÁNH VĂN