Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ 2024 có hiệu thi hành từ ngày 01/01/2025 trừ quy định về ghế trẻ em sẽ có hiệu lực kể từ ngày 01/1/2026. Theo quy định tại Khoản 13 Điều 2 Luật này quy định Thiết bị an toàn cho trẻ em là thiết bị có đủ khả năng bảo đảm an toàn cho trẻ em ở tư thế ngồi hoặc nằm trên xe ô tô, được thiết kế để giảm nguy cơ chấn thương cho người dùng trong trường hợp xảy ra va chạm hoặc xe ô tô giảm tốc độ đột ngột, bằng cách hạn chế sự di chuyển của cơ thể trẻ em và tại khoản 3 Điều 10 Luật này cũng quy định ghế trẻ em trên xe ô tô từ ngày 01/1/2026 cụ thể khi chở trẻ em dưới 10 tuổi và chiều cao dưới 1,35 mét trên xe ô tô không được cho trẻ em ngồi cùng hàng ghế với người lái xe, trừ loại xe ô tô chỉ có một hàng ghế; người lái xe phải sử dụng, hướng dẫn sử dụng thiết bị an toàn phù hợp cho trẻ em. Do đó, kể từ ngày 01/1/2026 thì khi chở trẻ em trên xe ô tô phải tuân thủ các quy định trên tức là người lái xe phải sử dụng, hướng dẫn sử dụng thiết bị an toàn phù hợp với trẻ em.

Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về thiết bị an toàn cho trẻ em dùng trên xe ô tô số QCVN 123:2024/BGTVT do Cục Đăng kiểm Việt Nam biên soạn, Vụ Khoa học - Công nghệ và Môi trường trình duyệt, Bộ Khoa học và Công nghệ thẩm định, Bộ trưởng Bộ Giao thông vận tải ban hành kèm theo Thông tư số 48/2024/TT-BGTVT ngày 15 tháng 11 năm 2024 quy định cụ thể về kiểm tra, chứng nhận sự phù hợp đối với thiết bị an toàn cho trẻ em định nghĩa Thiết bị an toàn cho trẻ em là thiết bị có khả năng bảo đảm an toàn cho trẻ em ở tư thế ngồi hoặc nằm trên xe ô tô, được thiết kế để giảm nguy cơ chấn thương cho người dùng trong trường hợp xảy ra va chạm hoặc xe ô tô giảm tốc độ đột ngột bằng cách hạn chế sự di chuyển của cơ thể trẻ em. Thiết bị an toàn cho trẻ em bao gồm Hệ thống ghế trẻ em CRS (Child Restraint System) và Hệ thống ghế trẻ em nâng cao ECRS (Enhanced Child Restraint System) trong đó:

 + Hệ thống ghế trẻ em CRS là tổ hợp các bộ phận bao gồm ghế, dây đai, khóa an toàn, thiết bị điều chỉnh và các phụ kiện khác như nôi, tấm chắn va chạm; có khả năng lắp đặt chắc chắn lên xe ô tô.

+ Hệ thống ghế trẻ em nâng cao ECRS gồm Hệ thống ghế trẻ em tích hợp ISOFIX toàn diện (Integral Universal ISOFIX Child Restraint Systems - i-Size) - là một loại Hệ thống ghế trẻ em phù hợp để sử dụng ở mọi vị trí ghế ngồi i-Size của xe ô tô và Hệ thống ghế trẻ em tích hợp ISOFIX "dành cho xe đặc biệt" (Integral "Specific vehicle ISOFIX" Child Restraint Systems) - là loại hệ thống ghế cho trẻ em được sử dụng cho loại xe đặc biệt.

Tại tiểu mục 2.1 Mục 2 Quy chuẩn QCVN 123:2024/BGTVT thì quy định chung đối với thiết bị an toàn cho trẻ em như sau:

- Thiết bị an toàn cho trẻ em phải phù hợp để lắp đặt lên xe ô tô.

- Không có cạnh sắc hoặc phần nhô gây hư hại quần áo người ngồi trong xe ô tô, hư hại vỏ bọc ghế xe ô tô.

- Các bộ phận cứng của thiết bị an toàn cho trẻ em không lộ các cạnh sắc làm mòn dây đai tại các vị trí tiếp xúc với dây đai.

- Không thể tháo các bộ phận của thiết bị an toàn cho trẻ em hoặc không thể tháo nếu không sử dụng các dụng cụ chuyên dụng. Bất kỳ thành phần nào có thiết kế để tháo rời được nhằm bảo dưỡng hoặc điều chỉnh phải đảm bảo tránh nguy cơ lắp đặt sai và sử dụng không đúng cách.

Thiết bị an toàn cho trẻ em phải được công bố hợp quy tại Sở giao thông vận tải tại địa phương nơi tổ chức, cá nhân đăng ký hoạt động sản xuất, kinh doanh dựa trên kết quả chứng nhận sự phù hợp của tổ chức chứng nhận được Cục Đăng kiểm Việt Nam chỉ định theo quy định của pháp luật.

Căn cứ tại Điều 6 Nghị định 168/2024/NĐ-CP về xử phạt vi phạm hành chính đối với hành vi không tuân thủ quy định từ 01/01/2026, chở trẻ em dưới 10 tuổi và chiều cao dưới 1,35 mét trên xe ô tô ngồi cùng hàng ghế với người lái xe (trừ loại xe ô tô chỉ có một hàng ghế) hoặc không sử dụng thiết bị an toàn phù hợp cho trẻ em theo quy định có thể bị phạt tiền từ 800.000 - 1.000.000 đồng.

Tuy nhiên, sáng 10/12/2025 vừa qua, với 425/433 đại biểu tán thành, Quốc hội đã thông qua Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của 10 luật có liên quan đến an ninh, trật tự có hiệu lực từ 1/7/2026 trong đó có Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ đã sửa đổi quy định khi chở trẻ em dưới 10 tuổi và chiều cao dưới 1,35 m trên xe ô tô, người lái xe không được cho trẻ em ngồi cùng hàng ghế, trừ xe ô tô chỉ có một hàng ghế; người lái xe phải sử dụng, hướng dẫn sử dụng thiết bị an toàn phù hợp cho trẻ em, trừ xe ô tô kinh doanh vận tải hành khách. Như vậy, so với quy định hiện hành, luật sửa đổi đã miễn trừ trách nhiệm bắt buộc lắp đặt thiết bị an toàn khi chở trẻ em đối với xe ô tô kinh doanh vận tải hành khách (taxi, xe công nghệ, xe khách…). Luật sửa đổi còn lùi thời gian áp dụng quy định trên đến ngày 01/7/2026, thay vì 01/1/2026 như luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ đang có hiệu lực.

CHÁNH VĂN